Avangarda u sjeni Jalte: umjetnost Srednjoistočne Europe u razdoblju 1945.–1989.
Kompleksna studija umetničke produkcije na prostoru između „gvozdene zavese“ i granica bivšeg Sovjetskog Saveza, koja prikazuje dešavanja na umetničkoj sceni Bugarske, Čehoslovačke, Nemačke, Mađarske, Poljske, Rumunije i bivše Jugoslavije.
Autor poseban akcenat stavlja na odnos umetničke produkcije i političkih zbivanja, fokusirajući se u prvom delu knjige na poetske izbore koji zbog otpora dominantnom ideološkom kodeksu socrealizma, odnosno eksperimentalnom karakteru i angažovanom odnosu prema društvenom stvarnost, danas obeležavamo terminom avangarda.
Analizirajući i objašnjavajući posleratne manifestacije nadrealizma u Češkoj, Poljskoj i Mađarskoj, neokonstruktivizma u Hrvatskoj (EKSAT 51) i Mađarskoj, Piotrovski tako ispituje evoluciju modernizma u srednjoevropskom kulturnom prostoru, te prirodu i načine i metode njenog odstupanja od staljinističke projekcije društveno (ideološki) funkcionalne umetnosti. Neoavangarda kasnih 60-ih i ranih 70-ih izrasla je iz posleratnih iskustava: bodi arta, konceptualne i performans umetnosti, što je dodatno zaoštrilo kritički odnos prema dominantnom političkom diskursu, nagovestivši njegov potpuni raspad na početku 20. veka. 80s. Knjiga se završava opisom kraja komunističke vladavine, čija postepena erozija, praćena jačanjem konzumerizma i političkog pragmatizma i stalnim sukobom sa avangardnim, kritičkim oblicima umetničke prakse, čini svojevrsnu „crvenu nit” ove studija.
Reč je o publikaciji koja će, zbog obilja manje poznatih likovnih materijala, biti podjednako zanimljiva istoričarima umetnosti, likovnim kritičarima, studentima, a zahvaljujući popularnom načinu pripovedanja i naglašeno kontekstualnom pristupu odabranoj temi i mnogo široj kulturnoj javnosti. Njena posebna vrednost - sa aspekta hrvatske kulture - leži u tome što je reč o studiji srednjoevropskog autora, koji mnogo bolje poznaje i tumači specifičnosti naše posleratne umetnosti. Odbacujući visoko selektivne, kanonske principe zapadnoevropske istorije umetnosti, Pjotrovski nizom konkretnih primera ubedljivo objašnjava najupečatljivije, odlučujuće važne trenutke njene novije istorije i argumentovano i vrlo precizno pozicionira u kontekstu međunarodne umetničke scene posmatranog perioda.
Opremljena sa preko 220 ilustracija, od kojih mnoge donose dela nepoznata ne samo zapadnim čitaocima, već i čitaocima iz našeg okruženja, knjiga Pjotra Pjotrovskog Avangard u senci Jalte. Umetnost Centralno-istočne Evrope u periodu 1945-1989 je fascinantan prikaz umetničke produkcije nastale u vremenu i prostoru, što je od ključnog značaja za tkanje savremene evropske kulture.
Two copies are available
