Petar Petrović-Njegoš

Petar II Petrović Njegoš (13. novembar 1813 – 31. oktobar 1851), poznatiji kao Njegoš, bio je crnogorski vladar, vladika, pesnik i filozof čija se dela smatraju jednim od najvažnijih u crnogorskoj književnosti.

Rođen je u selu Njeguši, blizu tadašnje crnogorske prestonice Cetinja. Školovao se u nekoliko crnogorskih manastira i postao duhovni i politički vođa zemlje nakon smrti svog ujaka Petra I. Nakon što je eliminisao sve one koji su se protivili njegovoj vladavini, koncentrisao se na ujedinjenje svih plemena u Crnoj Gori i uspostavljanje centralizovane države. Uveo je sistem oporezivanja, formirao lične garde i sproveo niz novih zakona koji su zamenili one njegovih prethodnika. Njegova poreska politika pokazala se izuzetno nepopularnom među crnogorskim plemenima i bila je uzrok nekoliko pobuna tokom njegovog života. Njegoševu vladavinu obeležile su stalne političke i vojne borbe sa Osmanskim carstvom i njegovi pokušaji da proširi teritoriju Crne Gore sve dok nije dobio bezuslovno priznanje od Visoke Porte. Kao zagovornik ujedinjenja i oslobođenja srpskog naroda, bio je spreman da se ujedini sa Srbijom i postane verski vođa svih Srba (današnji patrijarh SPC). Iako se ujedinjenje dve zemlje nije dogodilo za njegovog života, Njegoš je postavio neke od temelja Jugoslavije i uveo moderne političke koncepte u Crnu Goru.

Poštovan kao pesnik i filozof, Njegoš je dobro poznat po svom epu „Gorski vijenac“, koji se smatra remek-delom crnogorske, srpske i jugoslovenske književnosti. Njegoš je ostao uticajan u Crnoj Gori i susednim zemljama, a njegova dela su uticala na veliki broj različitih grupa, uključujući srpske, crnogorske i jugoslovenske nacionaliste, kao i monarhiste i komuniste.