Otkrića i istraživanja: Povijest čovjekovih putovanja u nepoznato
Debenham (1883–1965), britanski geograf i glaciolog, učesnik Skotove antarktičke ekspedicije Tera Nova (1910–1913, preživeo kao jedan od petoro), ovde sintetiše istoriju istraživanja kao epsku priču o ljudskoj radoznalosti i hrabrosti.
Knjiga, hronološki strukturirana atlasnim mapama i ilustracijama, prati putovanja od praistorijskih migracija pre 50.000 godina (iz Afrike u Evroaziju) do modernih otkrića: feničanskih moreplovaca, vikinškog otkrića Grenlanda (Leif Erikson, 1000. godine nove ere), Kolumbovog putovanja (1492), Magelanovog putovanja oko sveta (1519–1522), Džejmsa Kuka u Pacifiku (18. vek), Livingstona u Africi, Amundsenovog Južnog pola (1911) i Skotovog tragičnog pokušaja. Poglavlja: „Zašto čovek istražuje i kako je naučio da istražuje?“, „Istraživanje Amerike“, „Azija i Tihički basen“, „Afrika i Australija“ i „Polarni regioni i svemir“.
Debenham naglašava motivacije – trgovinu, religiju, nauku, imperijalizam – i tehnološke inovacije: od kanua do parobroda. Kao atlas, knjiga vizuelno rekonstruiše rute, otkrića i greške (npr. mit o ravnoj Zemlji), kritikujući evrocentrizam, ali slaveći univerzalnu strast. Citat: „Istraživanje nije samo otkrivanje novih zemalja, već otkrivanje novih sebe.“
Uticalo je na popularnu geografiju, hvaljeno zbog svoje pristupačnosti, korisno u školama za razumevanje globalizacije. U Hrvatskoj, relevantno za pomorsku tradiciju Dalmacije, podseća: svako putovanje menja svet.
Multiple copies are available
