Solus ad solam

Delo pripada D’Anuncijevom intimnom, autobiografskom ciklusu i smatra se jednim od najintenzivnijih izraza njegove ljubavne lirike u prozi. Napisano je tokom strastvene veze sa nepoznatom ženom (u književnosti se često povezuje sa Đuzepinom Mančini ili sličnom ljubavnicom). Knjiga je napisana u obliku dnevnika i ljubavnih pisama upućenih „njoj“, u kojima autor slavi ljubav kao religiju, telo kao hram i strast kao božansku silu.

Solus ad solam („Sam njoj“) je vrhunac D’Anuncijeve dekadentne i supermuške poetike: kombinacija visokog lirizma, erotskog ekstaze, misticizma i narcizma. Jezik je bogat, raskošan, pun metafora, arhaičnih izraza i senzualnih slika. Delo odiše estetskim hedonizmom, kultom lepote i tipičnim D’Anuncijevim preterivanjem.

U hrvatskoj recepciji 1940. godine, knjiga je zapažena kao primer najviše evropske dekadentne proze, ali je istovremeno izazvala kontroverze zbog svoje otvorene erotike i moralne slobode. Za neke je bila remek-delo poetske proze, za druge pretenciozna i preuveličana.

Danas se Solus ad solam smatra jednim od najkarakterističnijih dela D’Anuncija iz njegovog zrelog perioda i važnim dokumentom italijanskog dekadentizma i esteticizma na početku 20. veka. Antikvarno izdanje izdavačke kuće Velžek iz 1940. godine je retko.