Die essekerische Sprechart: Gesammelte Gespräche aus Gassen der Osijeker Peripherie, V. Band

Esekerski govor – Sabrani razgovori iz gasa osiječke periferije (Esekerski govor – Sabrani razgovori iz gasa osiječke periferije) je peti tom zbirke koju je 1938. godine objavio Lujo Plejn (poznat i kao Lujo Plejn). Knjiga pripada seriji u kojoj je autor tokom 1920-ih i 1930-ih snimao i objavljivao autentične razgovore na specifičnom esekerskom dijalektu (esekeriš) – gradskom nemačkom govoru Osijeka.

Esekerski govor je bio mešavina različitih nemačkih dijalekata (uglavnom švapskog), obogaćena hrvatskim, mađarskim i turskim rečima, sa karakterističnim fonetskim i gramatičkim promenama. Koristili su ga uglavnom Nemci i Austrijanci rođeni u Osijeku ili dugogodišnji stanovnici grada, posebno u nižim i srednjim slojevima i na periferiji.

Plejn je sistematski beležio kratke dijaloge iz svakodnevnog života – razgovore na ulici, na pijaci, u kafanama, među komšijama, o porodičnim temama, politici, cenama, tračevima i svemu što čini gradski život. Tekstovi su pisani fonetski, kako su se zapravo i izgovarali, što ih čini izuzetno vrednim lingvističkim dokumentom.

Serija je objavljena u autorovoj sopstvenoj štampariji i imala je nekoliko tomova (poznati su I. do V. trake). Plejnov cilj je bio da očuva ovaj prepoznatljiv dijalekat, koji je već počeo da izumire pod uticajem standardnog nemačkog jezika i političkih promena. Delo je danas važan izvor za lingviste, germaniste i istoričare osiječke kulture i često se citira u radovima o gradskim dijalektima i višejezičnosti u Podunavlju.

Godine 2002, Savez Nemaca i Austrijanaca Hrvatske je objavio reprint cele serije, što je ovu građu učinilo pristupačnijom. Knjige Luje Plejna smatraju se najranijim i najopsežnijim zapisima esejističkog govora, zajedno sa kasnijim delima Vladimira Hafnera i Ernesta Dirnbaha.

Delo je neprocenjivo svedočanstvo o multikulturalnom i višejezičnom Osijeku prve polovine 20. veka, kada je nemački element bio veoma jak u gradu.